Vergeten stemmen uit onze taalgeschiedenis

Universiteit Derde Leeftijd

“want het is voor my onmogelyk te bestaan.” Deze woorden van wanhoop schrijft de arme Jan Opsommer op 7 november 1886 in de brief aan zijn burgemeester, waarin hij om bijstand smeekt. Het zijn woorden van een gewone man uit de geschiedenis. Woorden uit een brief die jarenlang stof vergaarde in een archief, net als vele andere brieven van mindergegoede mensen uit het verleden. Het zijn vergeten stemmen in onze taalgeschiedenis. Traditionele taalgeschiedenissen vertellen immers uitsluitend het verhaal van hoogopgeleide literatoren. Het merendeel van wat we weten over de geschiedenis van het Nederlands was (tot voor kort) gebaseerd op de studie van de taal van erudiete schrijvers en hoogopgeleide mannen. Denk bijvoorbeeld aan Hooft en Vondel. Over de taal van het gros van de bevolking, de ‘gewone’ mensen in de geschiedenis, was tot voor kort weinig geweten. Sinds enkele jaren komt hier stilaan verandering in. Steeds vaker nemen historisch taalkundigen ook de taal van ‘gewone’ mensen onder de loep. Ook Puttaerts doctoraatsonderzoek geeft een stem aan zij die jarenlang vergeten werden in de geschiedenis van onze taal. Puttaert onderzocht het taalgebruik in negentiende-eeuwse armenbrieven – brieven waarin behoeftige mensen hulp vroegen aan het armenbestuur – en soldatenbrieven ten tijde van Napoleon. Deze verborgen parels bieden een unieke inkijk in het taalgebruik van mensen onderaan de sociale ladder. De studie ervan toont aan hoe een perspectief ‘van onderop’ nieuw licht kan werpen op taalkwesties uit het verleden. We krijgen niet enkel inzicht in het dagelijks gesproken taalgebruik van deze mensen, maar ontdekken ook dat hun geschreven taalgebruik, ondanks hun lage opleidingsniveau, geen naïeve weergave was van een plaatselijk dialect!

Praktische informatie

Spreker: Dr. Jill Putaert
(Universiteit Leiden en Vrije Universiteit Brussel)

Wanneer?

30 november 2021 van 14.15 u. tot 16.45 u.

Waar?

Thomas More, Campus Geel
Kleinhoefstraat 4, 2440 Geel

Kostprijs?

10 lezingen: 80 euro
5 lezingen: 45 euro
1 lezing: 10 euro

Toegangskaarten kunnen telkens ter plaatse aangekocht worden.
Tickets zijn inclusief koffie/thee of frisdrank tijdens de pauze.

30
november
Dinsdag
14:15
16:45
Fysiek