Congres | Postgraduaat Psychodiagnostiek

Congres

De grootste gemene deler(s) in psychodiagnostiek: een transdiagnostisch perspectief

Opleiding Toegepaste Psychologie en Psychodiagnostisch Centrum (PDC) organiseren ter gelegenheid van het 15-jarig jubileum een congres.

Het Postgraduaat Psychodiagnostiek biedt 15 jaar gespecialiseerde vorming aan over psychodiagnostiek in de diverse psychologische werkvelden. Een reden om te vieren… met een feestelijk congres.

Tijdens dit congres focussen we ons op de factoren die verschillende psychologische stoornissen gemeenschappelijk hebben, de zogenaamde transdiagnostische factoren. Deze kunnen verwijzen naar o.a. gelijke gedragingen bij verschillende stoornissen, gelijke copingstrategieën maar ook naar dezelfde effecten van behandeling.

Zeven verschillende praktijkgerichte workshops worden aangeboden die vertrekken vanuit een transdiagnostisch perspectief. Hier ga je meer zicht krijgen op de cruciale onderliggende psychologische mechanismen die aanleiding geven tot de etiologie, de instandhouding en het eventueel heroptreden van psychologische en gezondheidsgerelateerde problemen.

Programma

9u00 | Ontvangst met koffie
9u30 |  Verwelkoming en introductie

Dr. Peter De Graef, opleidingshoofd Toegepaste Psychologie
Dr. Ivo Bernaerts, beleidscoördinator Toegepaste Psychologie

10u00 | Algemene lezing: Psychodiagnostiek in een transdiagnostisch perspectief

Prof. dr. Laurence Claes, klinisch psycholoog, gedragstherapeut en hoogleraar aan de Faculteit Psychologie en Pedagogische Wetenschappen aan de KU Leuven en de Faculteit Geneeskunde en Gezondheidswetenschappen (CAPRI) van de Universiteit Antwerpen.

11u00 | Koffiepauze
11u30 | Workshop keuze 1
13u00 | Lunch
14u00 | Workshop keuze 2
15u30 | Afsluitend woord
16u00 | Feestelijke netwerkreceptie met drank en  hapjes (inschrijven verplicht)

Praktisch

Thomas More Hogeschool | Campus Sanderus
Molenstraat 8, 2018 Antwerpen | Tel. +32 3 241 08 29 (onthaal)

Schrijf je in via deze link! Plaatsen zijn beperkt, snel inschrijven is de boodschap.

Online inschrijven mogelijk tot 24 mei 2018 | Inschrijven aan de balie: 150 euro

  • 100 euro | 120 euro na 1 mei 2018
  • Huidige studenten postgraduaat Psychodiagnostiek: 80 euro | 100 euro na 1 mei 2018
  • Studenten Toegepaste Psychologie fase 3: 50 euro | 70 euro na 1 mei 2018

Graag meer inhoudelijke info?
Contacteer dr. Ivo Bernaerts | Tel. +32 3 4321876

Overzicht workshops

Workshop 1

  • Emotieregulatie bij kinderen en adolescenten | Brenda Volkaerts & Marie-Lotte Van Beveren

Workshop 2

  • Executieve functies als transdiagnostische factor in de Neuropsychologische praktijk | Noortje Hermans & Wouter Lambrecht

Workshop 3 (voormiddag)

  • Diagnostiek van veerkracht bij volwassenen | Michael Portsky

Workshop 4

  • Transdiagnostische psychopathologie-factoren vanuit persoonlijkheidsmodellen | dr. Tim Bastiaens

Workshop 5

  • De kracht van slaap | dr. Annelore Roose

Workshop 6

  • Geheugen als cognitieve spelverdeler | dr. Marlies Tierens & Katrijn Van Parijs

Workshop 7 (namiddag)

  • Diagnostiek van veerkracht bij kinderen | Michael Porzky

Omschrijving workshops

Workshop 1 | Emotieregulatie bij kinderen en adolescenten

Tijdens deze workshop gaan we dieper in op de kennis die we tot nu toe hebben over de verschillende emotieregulatiestrategieën en hoe deze gerelateerd zijn aan psychisch functioneren. Daarnaast gaan we verder in op de vraag wat diagnostiek en behandeling van emotieregulatiestrategieën binnen de handelingsgerichte benadering betekent voor kinderen en adolescenten met psychische klachten zoals internaliserende en externaliserende problemen. Vervolgens illustreren we hoe emotieregulatiestrategieën in kaart gebracht kunnen worden en gaan we dieper in op hoe je ze aan kinderen en jongeren kan aanleren. Het doel van deze workshop is dat je een beknopt overzicht krijgt van de meest recente theoretische inzichten wat betreft emotieregulatie met concrete handvaten om emotieregulatie in kaart te brengen en aan te leren bij kinderen en jongeren.

Marie-Lotte Van Beveren is als klinisch psychologe en onderzoeker verbonden aan de UGent. Naast onderwijsopdrachten op het domein van de ontwikkelingspsychopathologie doet ze onderzoek naar de rol van positief temperament en adaptieve emotieregulatie in het ontstaan en de instandhouding van depressieve symptomen bij jonge adolescenten. Ze is tevens klinisch psycholoog bij het Universitair Psychologisch Centrum ‘Kind & Adolescent’ te Gent.

Brenda Volkaert is als klinisch psycholoog en onderzoeker verbonden aan de UGent. Ze doet onderzoek naar de rol van emotieregulatie in het behouden en/of verbeteren van het emotioneel welzijn van kinderen en adolescenten. Daarnaast is ze werkzaam als klinisch psycholoog bij het Universitair Psychologisch Centrum ‘Kind & Adolescent’ te Gent.

Workshop 2 | Executieve functies als transdiagnostische factor in de neuropsychologische praktijk
Executieve functies maken het mogelijk om doelbewust bezig te zijn en om te gaan met nieuwe situaties waarvoor we nog geen routinematig gedrag voor ontwikkelden. Reeds in 1982 stelde Lezak dat deze executieve functies aan de basis liggen van zinvolle, sociale, op persoonlijke groei gerichte, constructieve en creatieve activiteiten. Het spreekt voor zich dat deze executieve functies een belangrijke rol spelen in ons dagelijks functioneren. Daarom hebben dysfuncties hierin ook een grote invloed op het dagelijks leven, en dysfuncties hierin komen vaak voor, over verschillende stoornissen heen (zowel aangeboren als verworven).

Tijdens deze workshop verduidelijken we met praktijkvoorbeelden hoe dysfuncties (denk hierbij aan impulsiviteit, ontremming, flexibiliteit, monitoring van eigen gedrag, plannen, …), het dagelijks functioneren van kinderen en volwassenen enorm kunnen beïnvloeden. Om deze complexe cognitieve functie bij cliënten goed in kaart te brengen gaan we ook dieper in op de mogelijke valkuilen bij de diagnostiek van de executieve functies.

Noortje Hermans is neuro- en revalidatiepsycholoog en is werkzaam als lector en onderzoeker aan Thomas More hogeschool. Noortje is inhoudelijk coördinator van het nieuwe postgraduaat Neuropsychologische Diagnostiek & Counseling (start in september 2018), en auteur van ‘Breinzicht: Toegepaste neuropsychologie bij niet-aangeboren hersenletsel’.

Wouter Lambrecht is als klinisch neuropsycholoog verbonden aan de Hersenletselpraktijk en het Centrum voor Neuropsychologie te Gent, waar hij zowel instaat voor diagnostiek als behandeling van personen met NAH en hun context. Wouter is mede-auteur van ‘Breinzicht: Toegepaste neuropsychologie bij niet-aangeboren hersenletsel’ en ‘Kop op! Hoe omgaan met sociale en emotionele veranderingen na een hersenletsel?’.

Workshop 3 | Diagnostiek van veerkracht bij volwassenen
Steeds meer zijn er wetenschappelijke bewijzen omtrent de zichtbare schade die chronische stress in de hersenen aanricht, wat tot tal van klachten en ziektebeelden kan leiden! De mate waartegen iemand bestand is tegen de impact van die stress, mentale veerkracht, wordt dan ook een steeds belangrijkere parameter bij inschatting van risicoprofielen inzake suïcide, burnout, depressie, enz. Naar aanleiding van de positieve commentaren en evaluaties wordt daarom op vraag nogmaals deze workshop gegeven die inzicht biedt in de mogelijkheden omtrent het gevalideerd en genormeerd meten van deze aspecten, en de meerwaarde binnen een diagnostisch proces, en de daaropvolgende behandeling.

Michael Portzky is klinisch psycholoog en neuropsycholoog. Hij werkt als psychodiagnosticus in het psychiatrisch ziekenhuis UZGent. Daarnaast schreef Michael Portzky al heel wat boeken over veerkracht en ontwikkelde hij Nederlandstalige vragenlijsten rond dit thema.

Workshop 4 | Transdiagnostische psycho-pathologie-factoren vanuit persoonlijkheidsmodellen
In deze bijdrage kijken we naar variable-centered en person-centered persoonlijkheidsmodellen, en hoe deze een interessant vertrekpunt kunnen vormen in de conceptualisatie van een transdiagnostische visie op psychopathologie. Vanuit de literatuur en enkele eigen onderzoeksbevindingen staan we eerst stil bij de diagnostische en prognostische waarde van een hiërarchisch georganiseerd, dimensioneel persoonlijkheidsmodel geënt op de Personality Inventory for DSM-5 (PID-5).  Daarna bekijken we ook de informatieve waarde van DAPP-BQ persoonlijkheidsprototypes als voorspellers van symptoomexpressie en behandelindicatoren.

Dr. Tim Bastiaens is  als klinisch psycholoog en gedragstherapeut werkzaam in het UPC KULeuven. Hij werkt sinds 2007 op de diagnostische afdeling voor persoonlijkheidsstoornissen en is sinds 2010 ook hoofd van het Expertisecentrum Klinische Psychodiagnostiek. Hij is opleider in de Universitaire Postacademische Vorming Klinische Psychodiagnostiek en doctoreerde recent over het nieuwe DSM-5 Sectie III persoonlijkheidsmodel.

Workshop 5 | De kracht van slaap
Slaapproblemen kennen een grote prevalentie in onze samenleving, maar worden vaak onder-gediagnosticeerd. Recente ontwikkelingen in onderzoek tonen aan dat het belangrijk kan zijn om  een slaapproblematiek als een separate therapeutische entiteit naast andere aanwezige pathologie te beschouwen. Dit weerspiegelt zich onder andere in de evolutie van DSM-IV naar DSM-5 om geen onderscheid meer te maken tussen primaire en secundaire slapeloosheid. 

In deze sessie gaan we dieper in op slaapstoornissen en de transdiagnostiek met andere stoornissen. Transdiagnostische relaties tussen slaap en andere (psychische) aandoeningen strekken zich uit over een breed scala van aandoeningen zoals depressie, angstproblematieken, middelenmisbruik, OCS,.... Aanwezige slaapproblemen vormen vaak een risicofactor voor het ontwikkelen van (psychiatrische) aandoeningen en middelengebruik. Daarnaast verdwijnen slaapproblemen vaak niet nadat de andere stoornis opklaart. Indien deze slaapproblemen niet adequaat worden behandeld, kunnen ze verergeren en leiden tot een verminderde behandelingsrespons van de comorbide stoornis.

Tijdens deze workshop bespreken we evidence-based behandelingsvormen voor slaapstoornissen, in het bijzonder met betrekking tot slapeloosheid. We staan ook stil bij de gunstige effecten van deze behandelingsvormen op de aanwezige andere stoornissen.

De doelstelling van deze sessie is clinici prikkelen om voldoende alert te zijn op het (h)erkennen van slaapstoornissen en therapeutische tools aan te reiken voor de behandeling van deze slaapproblemen. De aanwezigheid van andere psychische problemen dient hiervoor in de meeste gevallen zeker geen tegenindicatie te vormen.

       Lucius, S. (2014). Slaapstoornissen. In B. van Heycop ten Ham, M. Hulsbergen, & E. Bohlmeijer (Eds.), Transdiagnostische factoren: theorie & praktijk (pp. 93-123). Amsterdam: UItgeverij Boom.
       Taylor, D.J., & Pruiksma, K.E. (2014). Cognitive and behavioural therapy for insomnia (CBT-I) in psychiatric populations: A systematic review. International Review of Psychiatry, 26, 205-213.

Dr. Annelore Roose werkt als klinische psychologe en gedragstherapeut in het Leuvens Universitair Centrum slaap- en waakstoornissen, UZ  te Leuven.

Workshop 6 | Geheugen als cognitieve spelverdeler
Geheugen speelt een centrale rol binnen de verwerking van informatie. Verschillende modellen kennen geheugen dan ook een essentiële functie toe. Zo onderscheidt het informatieverwerkingsmodel o.a. het werkgeheugen en het langetermijngeheugen en beschrijft het verschillende geheugenprocessen zoals het opnemen, het opslaan en het terugzoeken van informatie. Ook het CHC-model van intelligentie erkent het belang van geheugen. Dit model biedt een zicht op de onderliggende intelligentiestructuur, bestaande uit brede en nauwe cognitieve vaardigheden, waar o.a. het kortetermijngeheugen en het langetermijngeheugen deel van uitmaken.

In de praktijk beogen we om handelingsgerichte en wetenschappelijk onderbouwde adviezen te formuleren die ingezet kunnen worden in de begeleiding van de cliënt. Een integratie van het informatieverwerkingsmodel en het CHC-model biedt hierin een grote meerwaarde. Daar waar het CHC-model verschillende spelers (cognitieve vaardigheden) met hun sterktes en zwaktes in kaart brengt, biedt het informatieverwerkingsmodel een zicht op de onderlinge relatie en samenwerking (processen) tussen de verschillende spelers. Het geheugen treedt hierbij op als centrale spelverdeler.
In deze workshop worden de informatieverwerkingsstructuren en de gerelateerde verwerkingsprocessen toegelicht. Vervolgens worden de brede cognitieve vaardigheden van het CHC-model hieraan gekoppeld. Hierbij wordt de overeenstemming tussen de terminologie van het CHC-model en van het informatieverwerkingsmodel verduidelijkt en worden handvatten aangereikt om deze toe te passen in de praktijk.

Dr. Marlies Tierens is werkzaam als docent psychodiagnostiek aan Thomas More, opleiding Toegepaste psychologie en coördinator van het Psychodiagnostisch Centrum. In haar onderzoek werkt ze mee aan de ontwikkeling van de CoVaT-CHC, de eerste Nederlandstalige cognitieve vaardigheidstest voor kinderen en jongeren op basis van het CHC-model. Daarnaast geeft ze vormingen over het CHC model en hoe dit zich kan vertalen in adviezen voor de praktijk. Ze zetelt in de Sectie Psychodiagnostiek van de Belgische Federatie van Psychologen en het Vlaams Forum voor Diagnostiek (VFD).

Katrijn Van Parijs is docent Practicum School- en Pedagogische Psychologie, Revalidatiepsychologie en Psychodiagnostiek aan Thomas More, opleiding Toegepaste psychologie. Als medewerker van het Psychodiagnostisch Centrum doet ze voornamelijk onderzoek omtrent de CoVaT-CHC, de eerste Nederlandstalige cognitieve vaardigheidstest voor kinderen en jongeren op basis van het CHC-model. Binnen het Psychodiagnostisch Centrum is ze tevens aanspreekpunt voor neuropsychologie. Daarnaast geeft ze vormingen over het CHC-model en heeft ze expertise in het werkveld van kleuters, kinderen en jongeren met visuele (meervoudige) beperkingen.

Workshop 7 | Diagnostiek van veerkracht bij kinderen
De stijgende inzichten omtrent de relatie veerkracht-kwetsbaarheid, en de ervaring dat deze kwetsbaarheid zich soms al vroeg in het leven laat merken, heeft er toe geleid dat de Vlaamse Overheid, in samenwerking met partners als Vigez, Awel, NokNok en andere gevraagd hebben om een jongerenversie uit te brengen van de gekende VK+ Veerkrachtschaal en de P³ Palliatieve Paletschaal (zie ook workshop diagnostiek van veerkracht bij volwassenen). Deze komt eind 2018 ter beschikking. In deze workshop wordt in première getoond hoe dit nieuwe construct opgebouwd werd, en wat de zeer significante correlaties zijn die we bij de normering op duizenden jongeren gevonden hebben, en welke guidelines daar uit kunnen vloeien omtrent studiebegeleiding, therapiebehoeften en -haalbaarheid, suïciderisicoanalyse enz.

Michael Portzky is klinisch psycholoog en neuropsycholoog. Hij werkt als psychodiagnosticus in het psychiatrisch ziekenhuis UZGent. Daarnaast schreef Michael Portzky al heel wat boeken over veerkracht en ontwikkelde hij Nederlandstalige vragenlijsten rond dit thema.

31
mei
Donderdag
09:00
17:30